تعریف

اِگْزِما (به  انگلیسی: eczema) به صورت درماتیت یا التهاب اپیدرم پوست است که می‌تواند  منجر  به  خارش،  قرمزی، تورم،  پوسته‌ریزی و... شود.اگزما از یک کلمه یونانی به معنای جوش بالاآمده است.لازم به یادآوری است که از دوکلمه درماتیت و اگزما به جای همدیگر استفاده می‌شود ولی معمولاً در مواردی که عامل خارجی مسبب التهاب وجودداشته باشد از کلمه درماتیت و در مواردی که عامل خارجی وجود نداشته و به اصطلاح بیماری اندوژن باشد از کلمهاگزما استفاده می‌شود

از انواع اگزما می‌توان به موارد زیر اشاره کرد

التهاب تماسی پوست (درماتیت تماسی) - درماتیت آتوپی (بدون علت) - درماتیت سبورئیک (تورم و قرمزی پوستسر و صورت همراه با شورهٔ زیاد) - درماتیت نومولار - درماتیت اکسفولیاتیوژنرالیزه (اریترودرمی) (تورم و قرمزیشدید پوستِ سرتاسر بدن همراه با پوسته‌ریزی) - درماتیت ناشی از استاز (ماندن خون در رگ‌ها) - درماتیتموضعی ناشی از خاراندن - درماتیت دور دهانی (درماتیت پری‌اورال) - پومفولیکس (Pompholyx)

علائم و نشانه ها

خارش و سوزش پوست، قرمزی، تاول و برآمدگی، تورم، برجستگی، پوسته‌پوسته شدن پوست. برخی از انواع اگزما،مانند اگزمای حساسیت ناشی از تماس با یک ماده تحریک کننده، در هنگام تماس باعث قرمزی، خارش و ترشحپوست می‌شوند. اگزمای شوره‌دار، می‌تواند پوست را زرد، روغنی و فلس‌دار کند. این نوع از اگزما می‌تواند در هرقسمتی از بدن به خصوص صورت به وجود بیاید. اگزما معمولا در کف دست‌ها یا پاها به وجود می‌آید و بسیار دردناکاست و در آن تاول‌های عمیق روی پوست ظاهر می‌گردد که این تاول‌ها عموما می‌خارند و می‌سوزند. در اگزمایNammular پوست، پوسته پوسته شده و دلمه‌های دکمه‌ای شکل روی پوست ایجاد می‌شوند. از آنجا که اگزما انواعمختلفی دارد و به اشکال مختلف بروز می‌کند، بسیار مهم است که یک متخصص پوست بسیار حاذق، بیمار را بررسیکند تا معلوم شود آیا مشکل پوستی، نوعی اگزماست یا وضعیت دیگر پزشکی.

اما به طور کلی علائم اگزما را می‌توان به صورت زیر برشمرد

پوست خشک، ضخیم، ترک خورده و یا پوسته پوسته می‌شود.  ملتهب و قرمز است.  زخم می‌شود.

در افراد سفید پوست ممکن است ابتدا بثورات جلدی قرمز رنگ و سپس قهوه‌ای رنگ ایجاد شود.  در سیاه پوست‌هاممکن است پوست تغییر رنگ دهد و قسمتی از پوست تیره‌تر یا روشن‌تر از قسمت‌های دیگر شود.   در نوزادان،اغلب بثوراث جلدی بر روی صورت و پوست سر، همراه با زخم ایجاد می‌شود

علل و عوامل خطرساز

یافتن علت اگزما یک مشکل بزرگ است و پزشکان هنوز علت دقیق آن را نمی‌دانند. برخی معتقدند که ناشی ازفعالیت بیش از حد سیستم ایمنی بدن در پاسخ به عوامل ناشناخته و محرک‌های محیط‌زیست است. اگزمااغلب در خانواده‌هایی شایع است که سابقه آلرژی و یا آسم دارند. در اینجا به برخی از دلایل احتمالی ابتلا بهاگزما اشاره خواهیم کرد:  تماس با مواد خشن و یا خارش‌زا همچون پشم  آب و هوا و دمای بیش از حد گرم ویا بیش از حد سرد  حیوانات  استرس  دود سیگار  غذاهایی که باعث واکنش‌های حساسیتی می‌شوند؛ مثلگندم، لبنیات، آجیل، شکلات  مواد شیمیایی موجود در صابون و یا مواد شوینده  عطرها و اسانس‌ها  موادشیمیایی موجود در محصولات مراقبت از پوست  لوازم آرایشی   مواد شیمیایی خانگی و سموم و …

اما به طور کلی مواردی که به طور شایع موجب بروز یا شدت یافتن اگزما می شوند در چند گروه طبقه بندی میشود که عبارتند از:

1- لوازم آرایشی و بهداشتی و دارویی ،از جمله لوازم آرایشی ، بهداشتی معطر ، از قبیل عطر، اوکلن، لوازمآرایشی بهداشتی محرک مانند رنگ مو ،صابون های معطر ، لوازم آرایشی و بهداشتی غیر استاندارد.

2- مواد شیمیایی و سنتتیک مانند مواد شوینده ،پاک کننده مانند پودر های لباس شویی و مایع ظرف شویی .

3- فلزات ، امروزه استفاده از وسایل فلزی روکش شده با نیکل و کروم ، بسیار رواج دارد.لوازمی مانند سنجاققفلی زیپ های فلزی ،دکمه های فلزی ،قلاب کمربند و بدلیجات همگی با فلز حساست زای نیکل روکش شدهاند و یکی از علائم بروز اگزما و تشدید آن بویژه در خانم ها است . زیور آلاتی که به تازگی به نام نقره آلمانی ،سیلور و تتانیوم به فروش میرسند دارای مقادیر قابل توجهی فلز نیکل بوده و موجب بروز اگزما میشود .

4- مواد موجود در محیط ، گرد و غبار منزل(که بعضا حاوی مواد دفعی جانور بیسار کوچیک به نام مایت است)در صورت تماس با پوست به ویژه پوست دست ، موجب بروز اگزما و یا بدتر شدن آن می شود . سیمان و یاسایر مواد مشابهی که  در ساختمان سازی به کار میروند و بعضی گیاهان نیز از جمله این مواردند .

5- مواد غذایی، تماس پوست بدن با موادی چون عصاره گوجه فرنگی میتواند به بروز اگزما و یا بدتر شدن آنمنجر شود .مصرف بعضی از موارد خوراکی نظیر آجیل و مغز ها( مغز فندوق ،بادامو غیره) تخم مرغ ، گندم ،شیریا غذاهای دریایی میتواند به بدتر شدن اگزما کمک کند 

درمان بیماری

از آنجا که پژوهشگران  هنوز  نمی‌دانند چه چیزی منجر به اگزما می‌شود، رویکرد جامعی برای درمان آن وجوددارد که در واقع شامل تغییرات رژیم غذایی، کاهش استرس و اجتناب از عوامل آلرژی‌زا می‌شود. این موارد بهدرمان اگزما می‌انجامد. گاهی اوقات بدن آنقدر دچار استرس می‌شود که تمام روش‌های طبیعی رژیم غذایی وگیاهی نیز در درمان اگزما مؤثر نمی‌شود.

کرم هیدروکورتیزون  که  بدون  نسخه  نیز  فروخته  می‌شوند.  کرم‌های کورتیکو استروئید  که  استفاده از آنهاعوارض جانبی شدیدی به همراه خواهد داشت و فقط باتجویز پزشک فروخته می‌شوند.

آنتی‌بیوتیک‌ها  که  می‌توانند باکتری‌های مفید روده رااز بین ببرند و به این ترتیب عملکرد سیستم ایمنی بدن راکاهش می‌دهند.

آنتی‌هیستامین‌ها  فتوتراپی و درمان با نور ماوراء بنفش که خطر ابتلا به سرطان پوست و پیری زودرس راافزایش می‌دهد.  مرطوب‌کننده‌ها  می‌توانند مانع از خشکی پوست شده و یک لایه محافظ روی پوست به وجودآورند که این لایه از پوست در برابر مواد شیمیایی مضر محافظت می‌کند.  اگزما در کودکان بسیار شایع است واکثر آنها تا سن سه ماهگی خود اگزما را تجربه می‌کنند و در برخی از آنها اگزما تا دوران نوجوانی باقی خواهدماند. یکی از مؤثرترین  روش‌های درمان و کنترل اگزما در نوزادان، تغذیه با شیر مادر است. حداقل شش ماهتغذیه با شیر مادر از اگزما پیشگیری کنید. خوشبختانه اگزما مسری نیست، اما در خانواده‌هایی که سابقه اگزما،حساسیت و یا آسم دارند، احتمال ابتلا به اگزما نیز وجود دارد

پیشگیری

اجتناب از خشک شدن پوست ممکن است بتواند، جلوی حملات آینده درماتیت را بگیرد. نکات زیر به کاهشخشک شدن پوست بعد از حمام کمک می نماید:

کم تر حمام بروید - سعی کنید یک روز یا دوروز درمیان حمام بروید. زمانیکه به حمام می روید، 15 تا 20دقیقه بیشتر حمام خود را طول ندهید و از آب ولرم بجای آب داغ استفاده نمایید. استفاده از روغن ها ولوسیون های حمام نیز کمک کننده است.

استفاده از انواع خاص شوینده مصنوعی و صابون - از انواع صابون های معتدل و ملایم استفاده کرده و ازصابون فقط برروی صورت، زیربغل، نواحی جنسی، دست و پا استفاده کرده و سایر نواحی بدن را با آب خالیبشویید. صابون های دئودورانتی  و  آنتی  باکتریال های معمولا بیشتر از بقیه صابون ها پوست را خشک مینمایند.

خود را با دقت خشک نمایید - به سرعت پوست خود را با کف دست لیف بکشید تا آب اضافی بریزد و یا با یکحوله نرم به آرامی پوست خود را خشک نمایید.

پوست خود را مرطوب نمایید - مرطوب کننده ها لایه ای محافظ برروی پوست ایجاد کرده و جلوی خروج آب ازپوست را می گیرد. اگر پوستتان شدیدا خشک است، با استفاده از روغن همچون روغن بچه اقدام به چربکردن آن نمایید. همچنین ممکن است نیاز باشد که از مواد آرایشی حاوی مواد مرطوب کننده برای پوست خوداستفاده نمایید.

تماس با ما

 بابل، میدان کشوری، خ, سرگرد قاسمی، جنب آزمایشگاه فیروزجاهی، مجتمع باران طبقه سوم

 

 تلفن : 32288838 - 011

 

 ایمیل : info @ dr-adabi.ir

 

 سایت : www.dr-adabi.ir

Template Design:Dima Group